gif

iltica - yanlış bilgi

Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılar adı altında sözde doktora tezinde yanıltmaca ve yalan bilgiler

  Sunday 17th November 2019

  • 5381
  • 11-17

Abdullah Süleymanoğlu

Türkiye’deki kitle iletişim araçlarındaki hesap ve sayfalar, farklı başlıklar altında bir haber paylaştı. Bu başlıkların başında aşağıdakiler yer almaktadır;

-         Ekşi Sözlük sitesinde 12.09.2019 tarihli “aylık 11265 lira geliri olan suriyeli aile”

-         Karabük Biz Haber sitesinde 22.09.2019 tarihli “Ekmek elden su gölden”

-         Sanal Basın sitesinde 05.10.2019 tarihli “Dikkat! Asıl tehlike…”

-         Sivil Hareket sitesinde 22.09.2019 tarihli “Suriyeye Dönmem, burada işlerim iyi. Niye döneyim ki, ben salakmıyım?”

Bu sitelerin tümünde Türkiye’nin Yavuz Sultan Selim Üniversitesi tezinin, bir Suriyeli şahsın Türkiye’deki Suriyeli bir sığınmacının yararlandığı avantajlar hakkındaki açıklamasını tartıştığını aktarmaktadır.

Haber, birçok kitle iletişim araçlarında paylaşılarak çok sayıda etkileşim, beğeni ve paylaşım almıştır.

Rahmi Turan adlı yazar Türkiye’nin muhalif gazetesi Sözcü’de yayınlanan makalesinde, konuyu haberde adı geçmeyen doktora tezi yazarı ile Suriyeli olduğu iddia edilen bir şahıs arasında soru-cevap şeklinde ele almıştır; 

Soru: Niçin Türkiye’ye geldiniz?

SURİYELİ: Köyümüzü bastılar, Türkiye’ye gidin dediler.

Soru: Nasıl yaşıyorsunuz? Geliriniz ne?

SURİYELİ: Aldığımız ev kirası bedeli 1400 lira. Ben, annem, hanım, kardeşim, her birimize 1250 lira sosyal yardım parası veriliyor. Etti 5000 lira. 7 de çocuk var. İkisi burada doğdu ve Türkiye vatandaşı oldu. Devlet her bir çocuğa 895 lira veriyor. Toplam: 6265 lira. Yani, ailemizin 11 bin 265 lira geliri var.

Soru: Ya harcamalarınız?

SURİYELİ: Market kartımız var. Markete para vermiyoruz. Telefon için ayda 5 lira ödüyorum, dünya ile görüşüyorum.

Soru: Bu durumda paranız artıyor mu?

SURİYELİ: Evet, paramı biriktirdim, bir otomobil aldım, onunla taksicilik yapıyorum.

Soru: Plaka, vergi, ehliyet yok mu?

SURİYELİ: Niçin lâzım olsun? Polis beni durdurmaz, ehliyet lâzım değil, geçici plaka ise bedava.

Soru: Savaş bitince ülkene dönecek misin?

SURİYELİ: Dönmem. Niye döneyim ki? Burada işlerim iyi. Daha iyisini bulamam!

Yaygın bilinen yanlışları, şüpheli bilgilere, medyanın gündeme getirdiği iddialar ile ilgili doğrulamak için çalışan Türkiye’nin Teyit platformu konuyu takip ettiğinde, Yök sitesinde adı geçen üniversite adını aradığında sonuca ulaşamamıştır.

Doktora tezlerine YÖK’ün “Ulusal Tez Arşivi”nden ulaşılabilme imkânı bulunmaktadır. Aynı zamanda, sözcük araması da yapılabilmektedir; Suriyeli sözcüğü araması yapıldığında 309 yüksek lisans ve doktora tezi çıkmaktadır. Ancak, ileri sürülen üniversite ve tez bulunmamaktadır. Lisansüstü öğrenim (yüksek lisans ve doktora) tezleri YÖK’ün “Ulusal Tez Arşivi”nde yer almaktadır.

Suriyelilerin aldığı iddia edilen yardım miktarları gerçeği yansıtmamaktadır. Türkiye’de geçici koruma veya uluslararası koruma altında olan Suriyelilere devlet tarafından yapılan yardımın Kızılay Kart aracılığıyla olduğunu ve bu yardımın da yabancılara Yönelik Sosyal Uyum Yardım (SUY) programı kapsamında Avrupa Birliği Sivil Koruma ve İnsani Yardım Genel Müdürlüğü tarafından finanse edildiğini belirtmişti. Kızılay Kart ile Suriyeli bir kişinin alabileceği aylık yardım sadece 120 TL. Kızılay Kart sahiplerinin aylık 120 TL değerinde bir nakit yardımı alabilmeleri için de SUY kriterleri olarak belirtilen, altı farklı gruptan ihtiyaç sahiplerinden biri olmaları gerekiyor. Yalnız yaşayan kadınlar, hanede başka yetişkinin olmadığı ve 18 yaşından küçük en az bir çocuğun olduğu ebeveynler, ailede 18-59 yaş arası yetişkinin olmadığı 60 yaş üstü yaşlılar, dört veya daha fazla çocuğu olan aileler, bir veya daha fazla engellinin olduğu aileler ve çok sayıda bağımlı bireyi bulunan aileler kart için başvuru yapabiliyor.

2004’te kabul edilen ve her ilçedeki kaymakamlıklar bünyesinde kurulması öngörülen Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarının (SYDV) yapısını düzenleyen kanun gereği, kaymakamlıklar bir ilçedeki yardıma muhtaç insanlara maddi ve manevi bazı yardımlar yapabiliyor. Ancak bu yardımlar için de Türk vatandaşı olmak gerekiyor. İddia konusu paylaşımdaki gibi, sekiz kişilik Suriyeli bir ailenin, SYDV bünyesinde yardım alması söz konusu değil.

Rahmi Turan’ın Sözcü’deki yazısının ardından 5 Kasım 2019’da Mülteciler Derneği Twitter üzerinden yaptığı bir açıklama ile söz konusu yardımın doğru olmadığını, zaten Yavuz Sultan Selim Üniversitesi adında bir üniversitenin de bulunmadığını belirtti.